Lekcje uważności

Autor: Ewa Paczoska

Wydawnictwo: Wydawnictwo Naukowe PWN

Oszczędzasz: 30%

Książka jest poświęcona przygodom realizmu jednej z najważniejszych, a zarazem najbardziej skomplikowanych i kontrowersyjnych kategorii w historii literatury. Ewa Paczoska przypomina formuły realizmu, które proponowali pisarze pod koniec XIX wieku, wskazując drogi przemian realizmu w kolejnym stuleciu. Autorka zanurza się w czas powstania powieści, przywołuje doświadczenia jej ówczesnych czytelników, sięga do literatury i prasy tamtej epoki. Proponuje też wycieczkę w przyszłość i nowe spojrzenie na realizm z punktu widzenia estetyki współczesnego performanceu. W pierwszej części książki autorka pokazuje, jak pisarze przełomu XIX i XX wieku borykają się z nowymi pytaniami o status realności, wynikającymi z doświadczeń nowoczesnego podmiotu, a także z faktu, że przedstawienia realistyczne wykorzystuje w coraz większym stopniu literatura popularna. Głównymi bohaterami są tu Bolesław Prus i Henry James (jako pisarze i autorzy refleksji z kręgu teorii powieści), którzy przeprowadzają w swojej twórczości charakterystyczne lekcje uważności jako przeciwwagę dla uwagi rozpraszanej przez nowoczesną kulturę miejską (charakteryzującej się nadmiarem znaków), a jednocześnie ściśle kontrolowanej przez systemy władzy politycznej oraz ekonomicznej. Celem artystów było poszukiwanie tego, co przeoczane przez widowiska uwagi organizowane przez społeczeństwo spektaklu i dyktowane przez dysponentów kultury, także poszukiwanie tego, co ukrywa się poza obrębem oficjalnych dyskursów. Analizując lekcje uważności, autorka przywołuje zarówno pisarzy kojarzonych raczej z tradycyjnym realizmem, jak i tych, którzy zaistnieli w historii literatury jako radykalni eksperymentatorzy i burzyciele powieściowej formy. Dla nich wszystkich, zdaniem autorki, ważny pozostaje imperatyw prawdy. Nie opuszczają oni obszaru realizmu, tylko wciąż, w różnych kierunkach, rozszerzają jego pole i testują jego granice. Program nowego realizmu, który proponują Prus i James, zmierza od formuły reprezentacji do formuły obecności. Ta propozycja wskazuje już drogi przemian realizmu w XX wieku. Część II książki, Poszerzanie obszaru, rozpoczyna się od szkiców ilustrujących borykanie się z problematyką realności na początku XX wieku na przykładzie fenomenu panoramy i prób jej literackiego dopełnienia. U schyłku wieku XIX powieść traktuje się często, także w polskiej krytyce literackiej, jako wzór przebrzmiały, bo związany z kanonem realizmu. Odchodzi się od modeli klasycznej powieściowej fabuły, zmienia status zdarzenia, porzuca reguły gry z czytelnikiem. Jednocześnie powieść wciąż pozostaje podstawowym (mimo młodopolskiej kariery dramatu, poezji i powszechnej praktyki międzyrodzajowych mieszanek) gatunkiem umożliwiającym realizację fundamentalnych zadań poznawczych literatury: tych związanych z odkrywaniem tajemnic psychiki i tych skierowanych w stronę demistyfikacji społecznych stereotypów. Najradykalniejsi z destruktorów wzorców prozy realistycznej (Tadeusz Miciński, Karol Irzykowski) powieściowość negują i kompromitują, aby do niej powracać. Powieściowość łączy się bowiem z poszukiwaniem tak ważnej dla modernistów całości w sensie kompozycyjnym i filozoficznym. Następnie przedmiotem refleksji są: międzywojenne rozpoznawanie realizmu jako metody twórczej, eksperymenty realistów tego czasu (na przykładzie Karola Irzykowskiego i Virginii Woolf), zmaganie się z kategorią przedstawialności świata (które autorka analizuje, przywołując utwory zapisujące doświadczenia I wojny światowej i powojennej normalności). Aneks zawiera dwa szkice o epopei. W rozdziale zatytułowanym Zamiast zakończenia autorka pokazuje przygody realistów z grupy Przedmieście w rzeczywistości PRL-u. Uwagi końcowe kierują ku współczesnej poetyce performanceu ta forma sztuki organizuje dziś lekcje uważności podobne do tych, które proponowali czytelnikowi modernistyczni powieściopisarze.
Najlepsza cena: IBUK
LUB
Wyślemy Ci maila, gdy cena książki będzie niższa, np.21 zł

Znaleziono 11 ofert ebooków od 27,30

Formaty Cena Księgarnia
mobi epub
od 4,92 zł
(dostęp online)
27,30 zł ibuk.pl
mobi epub
31,12 zł gandalf.com.pl
mobi epub
od 28,08 zł
(dla stałych klientów)
31,20 zł ebookpoint.pl
mobi epub
35,10 zł ravelo.pl
mobi epub
35,10 zł swiatebookow.pl
mobi epub
  23,40 zł
w programie Nexto Premium
37,05 zł nexto.pl
mobi epub
39,00 zł litres.pl
mobi epub
29,00 zł
(z kodem prom.)
39,00 zł woblink.pl
mobi epub
39,00 zł publio.pl
mobi epub
39,00 zł virtualo.pl
mobi
35,10 zł zinamon.pl
epub
35,10 zł zinamon.pl

E-booki podobne do "Lekcje uważności"